Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας κ. Ευάγγελος Μεϊμαράκης μίλησε σήμερα σε ειδική εκδήλωση του ECONOMIST, στο πλαίσιο της 11ης Συζήτησης Στρογγυλής Τραπέζης με την Ελληνική Κυβέρνηση, που διοργανώνεται στο ξενοδοχείο «Astir Palace» στην Βουλιαγμένη.
Το πλήρες κείμενο της ομιλίας του κ. ΥΕΘΑ έχει ως εξής:
«Θέλω κατ’ αρχήν να καλωσορίσω κι εγώ στη χώρα μας τους εκλεκτούς συνέδρους και να σας πω ότι αισθάνομαι ιδιαίτερη χαρά που βρίσκομαι ανάμεσά σας, προκειμένου να σας εκφράσω κάποιες σκέψεις σχετικά με τις προτεραιότητες για την παγκόσμια ασφάλεια. Εκφράζω παράλληλα τα θερμά μου συγχαρητήρια στους διοργανωτές αυτού του Συνεδρίου που προωθεί τον διάλογο και συμβάλλει στην καλύτερη κατανόηση των δεδομένων του συστήματος των διεθνών σχέσεων.
Η αξιοποίηση των συμπερασμάτων που προκύπτουν από τέτοιες ενδιαφέρουσες συζητήσεις, είναι ασφαλώς προς όφελος της διεθνούς Κοινότητας, σε μια ευμετάβλητη και, θα έλεγα, απρόβλεπτη εποχή. Και αυτό γιατί μόνο σ’ ένα περιβάλλον ασφάλειας και σταθερότητας εξασφαλίζεται η δημοκρατία, η εύρυθμη λειτουργία της οικονομίας της αγοράς και εν τέλει η ευημερία των πολιτών.
Οι συνθήκες παγκοσμίως επιβάλλουν την εγρήγορση και αφοσίωσή μας στη συνεχή επιδίωξη για βελτίωσή τους και αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση των γενεσιουργών αιτιών ενδεχομένων συγκρούσεων.
Η παγκόσμια ασφάλεια, απειλείται από υφιστάμενες και αναδυόμενες κρίσεις καθώς και από τοπικού και περιφερειακού τύπου συγκρούσεις, τα χαρακτηριστικά των οποίων έχουν ομοιότητες με τα διαχρονικά αίτια των τριβών, εντάσεων και διενέξεων μεταξύ κοινωνιών. Και αναφέρομαι βέβαια στη γεωπολιτική ισχύ, στις ανισότητες της οικονομικής ανάπτυξης, στο θρησκευτικό φανατισμό, στις εθνοτικές διαιρέσεις, στις φυλετικές αντιπαραθέσεις, στις εδαφικές διεκδικήσεις και σε πολλά άλλα.
Βέβαια, στο ξεκίνημα του 21ου αιώνα, οι σύγχρονες διενέξεις εκδηλώνονται με διάβρωση της δομής των κρατών, η οποία δημιουργεί πρόσφορο έδαφος για τη δράση ενόπλων ομάδων και άλλων παικτών, ενθαρρύνοντας παράλληλα την τρομοκρατία, το οργανωμένο έγκλημα, τη διαφθορά, το λαθρεμπόριο ανθρώπων και ναρκωτικών ουσιών.
Οι νέοι κίνδυνοι για την ασφάλεια έχουν τις ρίζες τους σε ανεπίληπτες περιφερειακές συγκρούσεις κυρίως, λειτουργώντας ως παράγοντες αποσταθεροποίησης στο άμεσο περιβάλλον τους, απειλώντας όμως παράλληλα και την ασφάλεια της διεθνούς Κοινότητας στο σύνολό της.
Η Ελλάδα στηρίζει την πρωταρχική ευθύνη του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών για τη διατήρηση της διεθνούς ασφάλειας και ειρήνης. Τάσσεται σταθερά και ξεκάθαρα υπέρ της ειρηνικής επίλυσης των διαφορών μέσω των αρμοδίων διεθνών οργάνων, καθώς και δια της διμερούς και πολυμερούς συνεργασίας της ανάπτυξης και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Βεβαίως, στο κρίσιμο αυτό σημείο των διεθνών εξελίξεων, οι περιφερειακοί Οργανισμοί Ασφάλειας όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση, το ΝΑΤΟ και ο ΟΑΣΕ είναι ζωτικής σημασίας για την ενίσχυση και συμπλήρωση του καθοριστικού ρόλου των Ηνωμένων Εθνών. Δεν είναι βέβαια μόνο οι ευρωπαϊκοί και οι υπερατλαντικοί περιφερειακοί Οργανισμοί που είναι ενεργοί στη συνεργασία για την ασφάλεια και την ειρήνη. Και άλλοι Οργανισμοί όπως η Αφρικανική Ένωση, επιζητούν πλέον ένα περισσότερο ενεργό ρόλο στην επίλυση χρόνιων κρίσεων και συγκρούσεων και στη διατήρηση της ειρήνης στην αφρικανική ήπειρο και την ουσιαστική ανάπτυξη αξιόπιστων δυνατοτήτων τους για δράση, γεγονός που κι αυτό από μόνο του αποτελεί μια ιδιαίτερη ενθαρρυντική εξέλιξη.
Η Ελλάδα, όπως γνωρίζετε, είναι παλαιό μέλος τόσο του ΝΑΤΟ όσο και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Συμμετέχουμε ενεργά και με συνέπεια στις δράσεις και των δυο Οργανισμών και επιθυμούμε την επίτευξη στενότερης δυνατής συνεργασίας μεταξύ τους με σκοπό την προώθηση αποτελεσματικής πολύπλευρης συνεργασίας στην εξυπηρέτηση της διεθνούς ειρήνης. Στο σημείο αυτό θέλω να τονίσω και πάλι ότι το ΝΑΤΟ και η Ευρωπαϊκή Ένωση αλληλοσυμπληρώνονται στον τομέα αυτό.
Στην ευρύτερη περιοχή μας, αυτή της νοτιοανατολικής Ευρώπης, εξακολουθούν να υπάρχουν εστίες αποσταθεροποίησης χωρίς όμως, ευτυχώς, ν’ αντιμετωπίζουμε την ένταση των κρίσεων που είχαμε στο παρελθόν. Η λογική των συγκρούσεων έχει σε σημαντικό βαθμό υποχωρήσει, έχει υποβαθμιστεί και πιστεύω ότι βρισκόμαστε μπροστά σε θετικές εξελίξεις.
Υπό το πρίσμα αυτό, ευελπιστούμε η λύση στο μελλοντικό καθεστώς του Κοσσόβου να είναι η ενδεδειγμένη που να μη διασαλεύει την εύθραυστη, την ευαίσθητη ισορροπία στα Βαλκάνια. Η Ελλάδα έχει διαμορφώσει τα τελευταία χρόνια με την εξωτερική της πολιτική, σημαντικό ρόλο στην περιοχή των Βαλκανίων και ευρύτερα, της νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Υποστηρίζουμε τόσο την ένταξη των βαλκανικών χωρών στις ευρωατλαντικές δομές, όσο και την ανάπτυξη περιφερειακής συνεργασίας. Αφιερώνουμε πολύ μεγάλο μέρος της πολιτικοδιπλωματικής μας δραστηριότητας στη στήριξη των προσπαθειών των βαλκανικών κρατών, να ικανοποιήσουν τα αναγκαία κριτήρια και τις απαιτήσεις σύμφωνα με αυστηρές και αντικειμενικές προϋποθέσεις προκειμένου να μεταβούν στο επόμενο στάδιο της διαδικασίας όσο αυτό ορίζεται.
Η κυβέρνησή μας προωθεί ενεργά τη διαδικασία συνεργασίας της νοτιοανατολικής Ευρώπης. Πιστεύουμε πως η μέγιστη δυνατή ανάπτυξη ενδοπεριφερειακών θεσμών και δράσεων, θα δώσει πρακτικές απαντήσεις στα διάφορα οριζόντια προβλήματα που αντιμετωπίζει η περιοχή μας και θα βοηθήσει όλες τις εμπλεκόμενες χώρες να εστιάσουν στα πολυάριθμα και σημαντικά στοιχεία που τις ενώνουν, παρά σε όσα τις χωρίζουν.
Είναι πολύ βασικό ν’ αντιληφθούμε ότι στο σημερινό τελικά αλληλοεξαρτώμενο κόσμο, αυτό που απειλεί τον έναν από μας, απειλεί όλους. Απειλεί και τον άλλον. Η ασφάλεια δηλαδή του ενός τελικά, είναι και ασφάλεια του άλλου. Έτσι, το ζήτημα της άμυνας και ασφάλειας είναι πολύ ευρύτερο από τη μια και μόνη αναπροσαρμογή των στρατιωτικών δογμάτων και μια ανάπτυξη νέων εθνικών στρατιωτικών στρατηγικών.
Γι αυτό και η πολιτική και η δράση του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας στον τομέα των αμυντικών σχέσεων ως τμήματος των ευρύτερων κυβερνητικών μας επιλογών, στρέφονται ακριβώς στην πρόληψη των συγκρούσεων και στην εξομάλυνση των διακρατικών σχέσεων μειώνοντας τις εντάσεις και συμβάλλοντας στην αμοιβαία κατανόηση και την οικοδόμηση συνθηκών ειλικρίνειας και εμπιστοσύνης που απαιτείται.
Με τη συνεργασία των Υπουργείων Άμυνας και των Εξωτερικών των χωρών της νοτιοανατολικής Ευρώπης, με μια σειρά πρωτοβουλιών και δραστηριοτήτων στο στρατιωτικό και τεχνικό τομέα αλλά και σε τομείς όπως η αντίδραση σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, δημιουργούμε ένα περιφερειακό σύστημα ασφάλειας, που καθημερινά το ενισχύουμε και στο οποίο η Ελλάδα διαδραματίζει ουσιαστικό, σημαντικό ρόλο.
Στο πλαίσιο αυτό, όπως γνωρίζετε, έχουμε υπογράψει συμφωνία για τη δημιουργία ενός τακτικού σχηματισμού μάχης (Battlegroup), ο οποίος θα καταστεί επιχειρησιακός εντός του 2007 με την Ελλάδα ως χώρα πλαίσιο όπως αναφέρεται και τη συμμετοχή της Βουλγαρίας, της Ρουμανίας και της Κύπρου.
Κυρίες και κύριοι, δεν επιθυμούμε ούτε όμως και μπορούμε να επιτρέψουμε την οπισθοδρόμηση και ν’ ανεχθούμε καταστάσεις που μπορεί εκ νέου ν’ αποτελέσουν τροχοπέδη σ’ αυτή την πορεία για ένα καλύτερο μέλλον, για ένα καλύτερο αύριο.
Πρωταγωνιστούμε σ’ ένα πραγματικά δύσκολο αλλά αναγκαίο εγχείρημα, να μετατρέψουμε δηλαδή την ευρύτερη περιοχή μας σε μια γειτονιά ειρήνης, σταθερότητας και ανάπτυξης. Για το λόγο αυτόν λοιπόν εργαζόμαστε συστηματικά για να εδραιώσουμε ένα περιβάλλον εμπιστοσύνης, ένα περιβάλλον αλληλοκατανόησης και συνεργασίας με στόχο την πρόοδο και την ευημερία των λαών μας.
Πρέπει να τονίσω ότι η επένδυση στην άμυνα τελικά, είναι επένδυση στην ειρήνη. Είναι επένδυση στον άνθρωπο. Είναι επένδυση για την ανάπτυξη των κοινωνιών, διότι μόνο όταν δημιουργείται ένα ασφαλές περιβάλλον μπορούν να προσελκυθούν επενδύσεις οι οποίες ανοίγουν νέες θέσεις απασχόλησης, γιατί κανείς δεν τολμά να κάνει επενδύσεις σ’ ένα αβέβαιο περιβάλλον.
Γι αυτό ακριβώς και δαπανώνται και πολλά χρήματα στον τομέα της άμυνας. Και πιστεύω ότι ο τομέας της άμυνας είναι εκείνος που έχει και το δικό του μερίδιο και συμβάλλει στην οικονομική ανάπτυξη. Αυτά λέω πολλές φορές και στο φίλο μου το Γιώργο Αλογοσκούφη, τον Υπουργό Οικονομικών, για να δικαιολογήσουμε τις αυξημένες αμυντικές δαπάνες που έχει ανάγκη η χώρα λόγω της γεωπολιτικής της θέσης.
Επ’ ευκαιρία θα ήθελα να σας πω ότι θεωρώ πάρα πολύ σημαντικό, αν και γίνονται οι συνεδριάσεις μεταξύ των Υπουργών Αμύνης και Υπουργών Εξωτερικών τόσο στην Ευρωπαϊκή Ένωση όσο και στο ΝΑΤΟ, καλό θα είναι να μας προβληματίσει όλους, να γίνουν και κοινές συνεδριάσεις και με τους Υπουργούς των Οικονομικών.
Είναι γνωστό ότι πολλές χώρες, όπως και η Ελλάδα, συμμετέχουν στις διεθνείς ειρηνευτικές αποστολές πάντα με την ομπρέλα του ΟΗΕ και θέλουν να συμμετέχουν όλο και περισσότερο, διότι έτσι αναβαθμίζεται και η θέση της χώρας με τη συμμετοχή μας και μας δίνεται και η δυνατότητα μιας ευρύτερης συνεργασίας και συζήτησης και σε επιχειρησιακό αλλά και σε διπλωματικό επίπεδο με τους συμμάχους.
Αυτό όμως, όπως καταλαβαίνετε, απαιτεί κόστος. Ήμουν από εκείνους που είχα προτείνει στη Σύνοδο Υπουργών Εθνικής Αμύνης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, να εισηγηθούμε στους Υπουργούς των Οικονομικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στον κ. Αλμούνια, να εξετάσουμε το ενδεχόμενο ώστε οι αμυντικές δαπάνες ή, αν θέλετε, οι δαπάνες συμμετοχής των χωρών στις μεγάλες αυτές διεθνείς ειρηνευτικές αποστολές, εφ’ όσον είναι δυνατόν, να μην εγγράφονται στο έλλειμμα.
Έχω την αίσθηση κυρίες και κύριοι, ότι κάθε χώρα αντιμετωπίζει αυτά τα ζητήματα ανάλογα με τη γεωπολιτική της θέση. Η Ελλάδα έχει το προνόμιο να βρίσκεται σε μια στρατηγική θέση. Αλλά ταυτόχρονα αυτό δημιουργεί ανάγκη για μας, να ξοδεύουμε πάρα πολλά χρήματα στον αμυντικό τομέα. Θέλω να σας καταστήσω κοινωνούς του ότι τα ελληνικά πολεμικά αεροπλάνα πετούν τόσο, όσο δεν πετούν των υπολοίπων χωρών της Συμμαχίας.
Τα πολεμικά μας πλοία περιπολούν και κινούνται τόσο όσο κανενός άλλου κράτους-μέλους της Συμμαχίας. Ο στρατός ξηράς κινείται και ασκείται και απαιτεί τέτοια έξοδα, που ανάλογα δεν απαιτούνται από πολλές άλλες χώρες της Συμμαχίας. Θα πρέπει αυτό το ζήτημα να εξεταστεί με προσοχή.
Έχω την αίσθηση και το έχω καταθέσει κατ’ επανάληψη στην Σύνοδο των Υπουργών Εθνικής Άμυνας, αλλά και στους κυρίους Υπουργούς των Οικονομικών όποτε έχω την ευχέρεια να κουβεντιάσω αυτό το ζήτημα μαζί τους, ότι όλα αυτά πρέπει να επανεξεταστούν.
Δεν είναι δυνατόν η Ελλάδα να κάνει αυτές τις δύσκολες προσπάθειες αυτά τα τρία χρόνια ώστε να μπορέσουμε να ρίξουμε το έλλειμμα κάτω από το 3% και να θέλουμε ή να απαιτούν, γιατί υπάρχει και η απαίτηση της Συμμαχίας για περαιτέρω συμμετοχή, σε όλες αυτές τις αποστολές.
Εμείς θέλουμε να ανταποκριθούμε, αλλά δεν θα είναι δυνατόν τελικά να μπορέσουμε να ανταποκριθούμε κάτω απ’ αυτές τις συνθήκες. Πιστεύω δηλαδή ότι αν γίνει απολύτως κατανοητή κυρίως από τους Υπουργούς των Οικονομικών, η μεγάλη συμβολή του τομέα της άμυνας στην οικονομική ανάπτυξη και ο τρόπος με τον οποίο μπορούν να προσελκυθούν επενδύσεις σε ένα ασφαλές και βέβαιο περιβάλλον, σε ένα περιβάλλον σταθερότητας, συνεννόησης, συνεργασίας, ειρήνης, τότε είμαι σίγουρος ότι θα το κατανοήσουν ή θα το προσεγγίσουν με διαφορετικό τρόπο.
Βρήκα την ευκαιρία μιας και το Συνέδριο είναι περισσότερο οικονομικό, αναπτύσσοντας όλα αυτά να προκαλέσω έναν προβληματισμό περί αυτών των θεμάτων.
Κυρίες και κύριοι, στην ίδια κατεύθυνση, κατεύθυνση δηλαδή συνεννόησης, συνεργασίας, αλληλοκατανόησης, συνεχίζουμε να εργαζόμαστε και για τη βελτίωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων και για την εξάλειψη της έντασης στην περιοχή.
Η οικοδόμηση και τήρηση μέτρων εμπιστοσύνης είναι ένα εργαλείο προς τη σωστή κατεύθυνση. Θέτουμε με απόλυτη ειλικρίνεια ισχυρές βάσεις για τη δημιουργία διαύλων επικοινωνίας μέσα από μια τεκμηριωμένη προσέγγιση που αποβλέπει σε ένα καλύτερο αύριο και δεν παρασύρεται από παρούσες εσωτερικές σκοπιμότητες.
Ευελπιστούμε το ίδιο να κάνει και η Τουρκία. Η περαιτέρω ανάπτυξη των σχέσεών μας εξαρτάται κατά κύριο λόγο απ’ τη συμπεριφορά της γείτονος χώρας. Πρέπει ασφαλώς να τερματιστεί η πρακτική παράβασης των κανόνων εναέριας κυκλοφορίας του FIR Αθηνών και των παραβιάσεων του εθνικού εναερίου χώρου και των χωρικών υδάτων της Ελλάδας.
Τέτοιες ενέργειες δημιουργούν κινδύνους για την ασφάλεια των πτήσεων στο Αιγαίο, αποβαίνουν επικίνδυνες όμως και για την ασφάλεια στην περιοχή. Η ένταση στο Αιγαίο δεν ωφελεί κανέναν και αυτό τελικά πρέπει να γίνει κατανοητό απ’ όλους. Μάλιστα αποτελεί ανασχετικό παράγοντα στην οικονομική ανάπτυξη της περιοχής.
Ιδιαίτερα η ευρωπαϊκή πορεία της γείτονος απαιτεί την πλήρη συμμόρφωσή της στις αρχές και στις σχέσεις καλής γειτονίας. Μονομερείς διεκδικήσεις και αυθαίρετες ερμηνείες ή παραβίαση των κανόνων του διεθνούς δικαίου, αποτελούν ένα διεθνές παράδοξο και δεν συνάδουν με τα ευρωπαϊκά πρότυπα και με τις αρχές και τις αξίες που διέπουν σήμερα τη Διεθνή Κοινότητα.
Η Ελλάδα συνεπής στην πολιτική της οικοδόμησης ειρηνικών σχέσεων με τους γείτονές της, θα συνεχίσει να εργάζεται για τη δημιουργία κλίματος μηδενικής έντασης στην περιοχή, με την προώθηση της διμερούς συνεργασίας σε τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος για την υποστήριξη της ευρωπαϊκής προοπτικής της Τουρκίας.
Κυρίες και κύριοι, είναι κοινός τόπος πλέον ότι το διεθνές γεωπολιτικό και γεωστρατηγικό περιβάλλον χαρακτηρίζεται από απρόβλεπτες συνθήκες και ασύμμετρες απειλές. Οι νέες προκλήσεις επηρεάζουν αρνητικά τις προσπάθειες της Διεθνούς Κοινότητας για πρόοδο και ευημερία.
Στο περιβάλλον αυτό η Ελλάδα τηρεί σταθερή πολιτική έχοντας σαν στόχο την αποτελεσματική αντιμετώπιση πιθανών κινδύνων και νέων προκλήσεων, καθώς και την προάσπιση της ασφάλειας της χώρας. Διατηρούμε ισχυρές και αξιόμαχες Ένοπλες Δυνάμεις, ικανές να αντιμετωπίσουν με επιτυχία οποιαδήποτε απειλή, συμβάλλοντας με αυτό τον τρόπο στην άσκηση της αποτελεσματικής εξωτερικής πολιτικής.
Ταυτόχρονα έχουμε αναλάβει σημαντικό πολύπλευρο ρόλο σε όλες τις διεθνείς προσπάθειες με γνώμονα την προώθηση της ειρήνης, την καταπολέμηση της τρομοκρατίας, καθώς και την επίλυση περιφερειακών συγκρούσεων με παράλληλη αντιμετώπιση των ανθρωπιστικών κρίσεων. Ο σχεδιασμός μας, ο σχεδιασμός της εθνικής αμυντικής πολιτικής, πρέπει άμεσα κατά τη γνώμη μου να υπηρετεί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο την παρουσία της χώρας στο διεθνές πεδίο και το σύνολο των υποχρεώσεων που προκύπτουν απ’ τη συμμετοχή στην αντιμετώπιση των σύγχρονων συνθηκών ασφαλείας.
Στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε και να συμβάλλουμε καθοριστικά στις προσπάθειες που κάνει η ελληνική κυβέρνηση προς όφελος τόσο της εθνικής όσο και της παγκόσμιας ασφάλειας, της δημοκρατίας και της ελευθερίας στη Διεθνή Κοινότητα.
Σας ευχαριστώ πολύ».
