Φ. 900α /7334/10363/27 Ιουλίου 2009
Σε απάντηση της υπ’ αριθμ. 1480/03-07-2009 Ερώτησης της Βουλής των Ελλήνων, που κατέθεσαν οι Βουλευτές κυρία Βάσω Παπανδρέου και οι κ.κ. Βασίλης Οικονόμου, Αλέξανδρος Αθανασιάδης, Γιώργος Ντόλιος, Γιώργος Πεταλωτής και Μιχάλης Καρχιμάκης με θέμα την προμήθεια 420 Τ.Ο.ΜΑ. και τα προγράμματα συμπαραγωγής, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα:
Με την Διακρατική Συμφωνία στην οποία αναφέρεστε, σε αντίθεση με τις περισσότερες Διακρατικές Συμφωνίες του παρελθόντος, εξασφαλίσθηκε η παροχή προγραμμάτων συμπαραγωγής με ταυτόχρονη μεταφορά τεχνογνωσίας στις Ελληνικές Αμυντικές Βιομηχανίες. Οι διαπραγματεύσεις για τον καθορισμό του ποσοστού στην αξία των Τ.Ο.ΜΑ. του έργου που θα ανατεθεί στην Εγχώρια Βιομηχανία βρίσκονται σε εξέλιξη.
Στην Αρχική Εντολή Προμήθειας που εκδόθηκε από το Γ.Ε.Σ. έχουν αναγραφεί όλες οι απαιτήσεις του για το συγκεκριμένο Τ.Ο.ΜΑ. ο καθορισμός των τεχνικών και επιχειρησιακών απαιτήσεων είναι αποκλειστική αρμοδιότητα των Γενικών Επιτελείων και ουδέποτε η ΓΔΑΕΕ επέβαλλε στο Γ.Ε.Σ. να ελαχιστοποιήσει τις απαιτήσεις του.
Η παραλαβή του οχήματος θα γίνει σύμφωνα με τις προβλέψεις του Ν.3433/06 και συγκεκριμένα με βάση:
Ποσοτικό έλεγχο
Μακροσκοπικό έλεγχο
Έλεγχο των πιστοποιητικών Κρατικής Διασφάλισης Ποιότητας.
Δοκιμές και ελέγχους για κάθε όχημα, που θα προβλέπονται αναλυτικά στη σύμβαση, προκειμένου να διαπιστωθεί η συμφωνία των επιχειρισιακών και τεχνικών χαρακτηριστικών του οχήματος με αυτά που θα αναγράφονται λεπτομερώς στην Τεχνική Προδιαγραφή του οχήματος, η οποία θα αποτελεί μέρος της Σύμβασης.
Επιπλέον των ανωτέρω, στη Σύμβαση θα προβλέπεται ότι το πρώτο Τ.Ο.ΜΑ. που θα παραχθεί, θα υποστεί εκτεταμένες δοκιμές πεδίου στις οποίες θα διενεργηθούν, μεταξύ των άλλων πορεία τουλάχιστον 1000km, Βλητικές Δοκιμές κτλ. Επίσης, θα λάβουν χώρα Δοκιμές Θωράκισης του Τ.Ο.ΜΑ. προκειμένου να διαπιστωθεί η συμφωνία της παρεχόμενης προστασίας με αυτά που θα αναγράφονται στη Σύμβαση.
Όσον αφορά τις διαπραγματεύσεις για τον καθορισμό της τιμής του οχήματος, αυτές δεν έχουν ολοκληρωθεί. Επίσης σας επισημαίνουμε ότι, για να μπορεί να συγκριθεί η τιμή αγοράς του Τ.Ο.ΜΑ. από τον Ε.Σ. με αυτή που αγοράστηκε από άλλες χώρες, θα πρέπει να ληφθούν υπόψη όλες οι παράμετροι που διαμορφώνουν το κόστος μιας προμήθειας και συγκεκριμένα:
Το έτος αγοράς του οχήματος σε συνδυασμό με τον πληθωρισμό της χώρας κατασκευής
Διαμόρφωση του οχήματος. Δηλαδή, το όχημα του Ε.Σ. θα διαθέτει επικοινωνιακά συστήματα υψηλής τεχνολογίας, ψηφιακό σύστημα ελέγχου πυρός, θερμική συσκευή παρατήρησης, επιπρόσθετη θωράκιση κ.τ.λ τα οποία, εξ’ όσων γνωρίζουμε, δεν υπάρχουν σε Τ.Ο.ΜΑ. άλλων χωρών.
Οι όροι παράδοσης και το χρονοδιάγραμα παραδόσεων.
Οι όροι πληρωμών και το χρονοδιάγραμμα πληρωμών.
Η παροχή προγραμμάτων συμπαραγωγής.
Λοιποί όροι της προμήθειας με επιπτώσεις στο κόστος.
Επιπροσθέτως σας υπενθυμίζουμε ότι σε όλες τις προμήθειες που προβλέπονται προγράμματα συμπαραγωγής ο «προμηθευτής» φέρει την αποκλειστική ευθύνη απέναντι στο ΥΠ.ΕΘ.Α. για την ποιότητα και αξιοπιστία του υλικού που θα παραδώσει. Συνεπεία τούτου, έχει και την αποκλειστική ευθύνη να επιλέξει τον υποκατασκευαστή που πληροί τις απαιτήσεις ποιότητας και αξιοπιστίας που προβλέπονται από τις προδιαγραφές του υλικού.
Σε κάθε περίπτωση το ΥΠ.ΕΘ.Α. μέσω της ΓΔΑΕΕ καταβάλλει κάθε προσπάθεια για να μεγιστοποιήσει στους τομείς συμπαραγωγής λαμβάνοντας υπόψη την πολυπλοκότητα, το μέγεθος της προμήθειας και τις απαιτήσεις διαμόρφωσης του οχήματος.
Αναφορικά με τη στήριξη της ΕΛ.Β.Ο., το ενδιαφέρον του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας για την αμυντική βιομηχανία είναι δεδομένο και επιβεβαιώνεται από τα στοιχεία που παρέχονται κατά καιρούς στα πλαίσια του κοινοβουλευτικού ελέγχου, λαμβανομένων πάντα υπόψη των αναγκών των Ενόπλων Δυνάμεων.
Υπενθυμίζεται ότι οι αναθέσεις συμβάσεων προς την ΕΛ.Β.Ο κατά τα έτη 2004-2008 ανήλθαν στα 138.322.774 €.
Πέραν των ανωτέρω, το ΥΠ.ΕΘ.Α. στα πλαίσια της προσπάθειας ενίσχυσης της ΕΛΒΟ, ώστε να αντιμετωπίσει το οξυμένο πρόβλημα βιωσιμότητάς της, το έτος 2008, δεδομένου ότι η πενταετής σύμβαση πλαίσιο έφτασε στο 5ο και τελευταίο έτος της, ζήτησε την κατάρτιση νέας, αντίστοιχης διάρκειας σύμβασης ανακατασκευής ικανού αριθμού ειδικοποιημένων οχημάτων του Στρατού Ξηράς και της Πολεμικής Αεροπορίας.
Ως προς χρηματοδότηση της σύμβασης ζητήθηκε την 11-06-08, η ενίσχυση του προϋπολογισμού του Γ.Ε.Σ. με το ποσό του 20.000.000 € από το Υπουργείο Οικονομίας & Οικονομικών, από το οποίο εγκρίθηκε αρχικά ποσό 5.000.000 €, για την ανακατασκευή 116 ειδικοποιημένων οχημάτων από την ΕΛ.Β.Ο. Στη συνέχεια το Υπουργείο Οικονομίας & Οικονομικών την 2-02-09, ενέκρινε ποσό 10.000.000 € (εντός του ποσού των 20.000.000, με το οποίο ζητήθηκε να ενισχυθεί ο προϋπολογισμός του Γ.Ε.Σ.) και την 10-03-09 εγκρίθηκε από τον ΥΦ.ΕΘ.Α. κ. Ι. Πλακιωτάκη η υπ αρίθμ 12/09 Εντολή Προμήθειας προς την ΑΣΔΥΣ/ΔΠΜ για την ανακατασκευή 269 ειδικοποιημένων οχημάτων του Σ.Ξ και της Π.Α από την ΕΛ.Β.Ο.
Τέλος, και για να υπάρχει μέτρο σύγκρισης, όσον αφορά την ΕΛ.Β.Ο. σας υπενθυμίζουμε ότι σ’ ένα κολοσσιαίο πρόγραμμα όπως αυτό της προμήθειας των 170 αρμάτων LEO – 2HEL που συμβασιοποιήθηκε το έτος 2003 και το ύψος του ξεπερνά τα 2 δίσεκατομμύρια € (συμπεριλαμβανομένου Φ.Π.Α) επιτεύχθηκε συμπαραγωγή ύψους 557 εκατομμυρίων €, εκ των οποίων μόλις κάτι λιγότερα από 30 εκατομμύρια € αφορούσαν συμβάσεις συμπαραγωγής με την ΕΛ.Β.Ο. Με άλλα λόγια η ΕΛ.Β.Ο. συμμετείχε στην συμπαραγωγή με ποσοστό μόλις 9% ενώ άλλες ιδιωτικές εταιρίες συμμετείχαν με ποσοστά 32 και 27% αντίστοιχα, γεγονός για το οποίο δεν θα έπρεπε να αισθάνεστε ιδιαίτερη ικανοποίηση.
Ερώτηση υπ’ αριθμ. 1480/03-07-2009
Τον Νοέμβριο του 2008 υπεγράφη η διακρατική συμφωνία μεταξύ της Κυβέρνησης της Ελληνικής Δημοκρατίας και της Κυβέρνησης της Ρωσικής Ομοσπονδίας για την προμήθεια 420 τεθωρακισμένων οχημάτων μάχης (ΤΟΜΑ) ΒΜΡ-3Μ, αξίας 1,2 δις ευρώ. Για το πρόγραμμα αυτό η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι εξασφαλίστηκε η μέγιστη δυνατή συμμετοχή της ελληνικής βιομηχανίας στα προγράμματα συμπαραγωγής.
Η συμφωνία έγινε με πολιτική απόφαση σε υψηλό επίπεδο (Καραμανλή-Πούτιν) και χωρίς να προηγηθούν διαδικασίες που καλύπτουν τις στρατιωτικές απαιτήσεις καθώς και τις ανάγκες για συμπαραγωγή.
Χαρακτηριστικά για την προχειρότητα με την οποία λήφθηκε η απόφαση είναι τα εξής:
Η απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας που ορίζει τις απαιτήσεις της ελληνικής πλευράς (αρχική έγκριση προμήθειας) είναι συμπυκνωμένες σε έγγραφο εννέα (9) σελίδων ενώ η μελέτη επιχειρησιακών απαιτήσεων-προδιαγραφών-επιδόσεων του ΓΕΣ είναι 76 σελίδες.
Η αρχική έγκριση προμήθειας είναι ένα γενικό και αόριστο κείμενο που καταλήγει σε ένα πίνακα ελάχιστων απαιτήσεων όπου το ζητούμενο είναι να έχει το όχημα κινητήρα, κιβώτιο ταχυτήτων, πύργο μάχης κλπ. Είναι γνωστό ότι οι απαιτήσεις ελαχιστοποιήθηκαν μετά από απαίτηση του Υπουργείου/ΓΔΑΕΕ προς το ΓΕΣ. Οι γενικότητες αυτές μπορεί να προκαλέσουν πρόβλημα κατά την παραλαβή μετά από μερικά χρόνια, μια και δεν θα υπάρχει δυνατότητα ελέγχου αφού ο προμηθευτής θα συμπεριλάβει στο όχημα ότι θέλει.
Από τα αντισταθμιστικά ωφελήματα (Α.Ω.) τα τέσσερα αφορούν υπόστεγα και κτιριακές υποδομές και ένα αναφέρεται γενικόλογα σε δημιουργία κέντρου τεχνικής υποστήριξης. Δεν υπήρξε δέσμευση για μεταφορά τεχνολογίας, παραγωγή πυρομαχικών, συμπαραγωγή με ελληνική αμυντική βιομηχανία.
Πέραν της απουσίας τήρησης διαδικασιών οι πληροφορίες φέρουν την τιμή τ;.; Ελλάδα θα προμηθευτεί το όχημα (περίπου 2,85 εκατ. ευρώ ανά όχημα) να ::;ν: πολύ μακριά από την τιμή που τα προμηθεύτηκαν οι : Κύπρος (700.000 ευρώ), Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (850.000 ευρώ) και Ινδονησία (2 εκατ. ευρώ).
Αντί να επιδιωχθούν δεσμεύσεις της ρωσικής πλευράς το Υπουργείο Άμυνας προσπαθούσε να καθησυχάσει τους εργαζόμενους στις ελληνικές αμυντικές βιομηχανίες ότι θα επιτευχτεί ποσοστό εγχώριας προστιθέμενης αξίας της τάξης του 25-30%.
Η ρωσική πρόταση και η ανυποχώρητη στάση της δείχνουν ότι δεν υπάρχει καμία δέσμευση της για επίτευξη συγκεκριμένου στόχου Εγχώριας Προστιθέμενης Αξίας. Είναι φανερό ότι με ευθύνη της ελληνικής πλευράς, η πολυδιαφημισμένη συμπαραγωγή εξελίσσεται σε διάθεση έργου 15-20 εργαζομένων για την ελληνική πλευρά. Η ρωσική πλευρά είναι διατεθειμένη, όπως φαίνεται από επιστολή που έστειλε πρόσφατα στη ΕΛΒΟ, να συμφωνήσει σε συμπαραγωγή μόνο επιμέρους εξαρτημάτων όπως τροχοί, καθίσματα, θυρίδες, βαφή.
Με τον τρόπο αυτό η ΕΛΒΟ, μια από ελάχιστες μεγάλες βιομηχανίες αμυντικού υλικού στη Β. Ελλάδα, απαξιώνεται αφού ολοκληρώνεται εντός του τρέχοντος έτους η κατασκευή των αρμάτων μάχης Leopard 2HEL, η οποία άρχισε με επιτυχία το 2002 και αντίθετα με τους χειρισμούς της τωρινής κυβέρνησης, πέτυχε εγχώρια βιομηχανική συμμετοχή της τάξης του 35%. Η εκτιμώμενη ζημία της εταιρείας για το 2009 φθάνει τα 18 εκατ. ευρώ ενώ το ποσοστό υποαπασχόλησης το 90%.
Ερωτάται ο κ. Υπουργός:
- Γιατί πριν την υπογραφή της διακρατικής συμφωνίας δεν εξασφαλίστηκαν οι απαιτήσεις του Στρατού αλλά και εκείνες της συμπαραγωγής με τις ελληνικές αμυντικές βιομηχανίες;
- Γιατί τα στοιχεία της αρχικής μελέτης επιχειρησιακών απαιτήσεων-προδιαγραφών-επιδόσεων δεν αναγράφτηκαν στην αρχική αίτηση προμήθειας; Γιατί ελαχιστοποιήθηκαν οι απαιτήσεις μετά από απαίτηση του Υπουργείου/ΓΔΑΕΕ:
- Με ποια στοιχεία θα παραληφθεί το όχημα όταν κατασκευασθεί; Θα παραλάβουμε ότι θέλει ο κατασκευαστής;
- Η τιμή αγοράς κάθε τεθωρακισμένου οχήματος θεωρείται συμφέρουσα σε σχέση με αντίστοιχες τιμές που πωλήθηκε σε άλλες χώρες;
- Γιατί δεν ενδιαφέρεται η Κυβέρνηση και έχει αφεθεί η ΕΛΒΟ να διαπραγματεύεται μόνη με τη ρωσική πλευρά;
- Με ποιο τρόπο σχεδιάζει η Κυβέρνηση να αντιμετωπίσει τη συσσώρευση χρεών-ζημιών και χαμένων θέσεων εργασίας (600 την τελευταία πενταετία) στην ΕΛΒΟ;
- Υπάρχει σχέδιο της Κυβέρνησης για την επιβίωση των ελληνικών αμυντικών βιομηχανιών μαζί με την υλοποίηση εξοπλιστικών προγραμμάτων ή «σχεδιάζει» πρόχειρα, χωρίς όρους και στόχους, όπως στη περίπτωση των τεθωρακισμένων οχημάτων;
Οι ερωτώντες Βουλευτές
Βάσω Παπανδρέου.
Βασίλης Οικονόμου
Αλέξανδρος Αθανασιάδης
Γιώργος Ντόλιος
Γιώργος Πεταλωτής
Μιχάλης Καρχιμάκης
